U mojoj Bosni

Autor: Zijad Šehić

Iako je putovanjima cara Franje Josipa I štampa pridavala značajnu pažnju, literatura o njima je dosta skromna. Sistematska istraživanja su izostala i tek nekoliko novijih sagledavanja te tematike ponudilo je nešto više informacija. Brojna literatura o caru Franji Josipu I samo fragmentarno spominje i putovanje u Bosnu i Hercegovinu. Nažalost, putovanje cara Franje Josipa I u Bosnu i Hercegovinu 1910. godine u bosanskohercegovačkoj historiografiji austrougarskog perioda (1878–1918) nije bilo opservirano i analizirano u cjelovitosti niti mu je dat poseban znanstveno-metodički pečat. Nesklad između značaja koji je to putovanje imalo na evropskoj političkoj sceni kao i na unutrašnjopolitičkom planu u Bosni i Hercegovini i razmatranja u postojećoj literaturi ukazao je na potrebu da se tom pitanju pristupi sa pažnjom koju je ono i zaslužilo. Uprkos značaju koji je ta posjeta imala u diplomatskim odnosima njeno razmatranje u historiografiji je zauzelo marginalno mjesto. Zadatak ovog rada je da se rekonstruira povod, cilj i značaj tog historijskog događaja na osnovu raspoložive arhivske građe i pisanja onovremene štampe i ujedno pojasni razlog da je taj događaj do sada u najvećoj mjeri bio marginaliziran i u potpunosti ignoriran. *** Putovanja cara Franje Josipa I organizirana su po precizno utvrđenim principima. U njihovoj organizaciji učestvovali su dvorski organi u čijoj su se nadležnosti nalazili programi putovanja, smještaj, pratnja cara i učesnika putovanja, transport, dvorska služba, sigurnosne mjere i finansiranje putovanja. U nadležnosti mjesnih organa nalazile su se dekoracije, pripreme u vezi govora i pozdrava, pripreme muzičkog programa te posebne ripreme. Nakon putovanja slijedilo je carevo ručno pismo, dostava carskih poklona te dodjela donacija